دفتر آمار و اطلاعات و GIS
طرح هاي آماري
طرح هاي آماري براي جمع آوري اطلاعات مورد نياز در زمينه هاي اجتماعي ،‌اقتصادي ، فرهنگي و ... اجرا مي شوند . اين اطلاعات با فراهم ساختن زمينه شناخت جامعه ، مهم ترين ابزار براي تهيه برنامه هاي توسعه و نيز ارزيابي اين برنامه ها در كشور به شمار مي روند .
 
سرشماري عمومي نفوس و مسكن
 

سرشماري عمومي نفوس ، ‌شمارش همه ي افراد يك كشور و ثبت برخي از خصوصيات هر يك از افراد به طور جداگانه است . در برخي از سرشماري هاي عمومي نفوس ،‌علاوه بر شمارش افراد و ثبت خصوصيات آنان اطلاعاتي نيز درباره ي مسكن خانوارها و تسهيلات آن گردآوري مي شود . اين سرشماري ها را سرشماري عمومي نفوس و مسكن مي نامند .

در سرشماري 1385 برخي از خصوصيات شامل جنس ،‌سن ،‌دين ،‌تابعيت ،‌وضع سواد و ... در مورد تمام واحدهاي مسكوني گردآوري مي شود . همچنين خصوصيات ديگري از قبيل دوره و رشته ي تحصيلي ،‌شغل و فعاليت اصلي محل كار افراد و ... و نيز مواردي شامل نوع سوخت و عمده ترين منبع تأمين آب مصرفي خانوار ،‌ نحوه ي تصرف و مصالح عمده ي بناي واحد مسكوني و ... در مورد برخي خانوارها گردآوري مي شود . از آن جا كه اين خانوارها به صورت نمونه انتخاب مي شوند اين سرشماري ، " سرشماري همراه با نمونه گيري " محسوب مي شود .
نتايج حاصل از سرشماري شامل تعيين تعداد دقيق جمعيت درهر يك از واحدهاي جغرافيايي ( بلوك ،‌آبادي ،‌دهستان ،‌شهر ، بخش ،‌شهرستان ، استان و كشور ) شناخت ويژگي هاي گوناگون افراد و خانوارهاي كشور و نيز مشخصات مسكن آنان ،‌امكانتصميم گيري و برنامه ريزي بهتر در زمينه هاي مختلف اقتصادي ،‌اجتماعي و فرهنگي كشور را فراهم مي آورد .
 
طرح آمارگيري نيروي كار
 

طرح آمارگيري نيروي كار از مهم ترين طرح هاي آماري مركز آمار ايران است كه با جمع آورزي اطلاعات پايه اي نيروي كار كشور ،‌امكان تهيه و ارزيابي برنامه هاي توسعه اقتصادي ، اجتماعي ،‌ فرهنگي و ... را فراهم مي كند . پيش از اين ،‌شاخص هاي عمده نيروي كار از نتايج طرح آمارگيري از ويژگيهاي اشتغال و بيكاري خانوار كه در سال هاي 79-1376 به صورت سالانه و در سال هاي 82-1380 به صورت فصلي و در سال 1383 در دو فصل بهار و پاييز اجرا شده است ،‌حاصل مي شد . از سال 1384 طرح آمارگيري نيروي كار با اهداف كلي و تفصيلي وسيع تر جايگزين طرح مزبور شده است .

طرح آمارگيري نيروي كار با هدف دستيابي به برآوردهاي فصلي و سالانه نيروي كار و همچنين تغييرات فصلي و سالانه طراحي شده است ، در اين طرح خانوارهاي نمونه در هرفصل به گونه اي انتخاب مي شوند كه نيمي از نمونه ها در دو فصل متوالي و نيز دو فصل يكسان از دو سال متوالي مشترك هستند ،‌به عبارت ديگر ، از يك خانوار نمونه در طي فصول مختلف ، حداكثر 4 بار آمارگيري به عمل مي آيد . خانوارهاي نمونه مربوط به هر فصل در ماه مياني فصل آمارگيري مي شوند .

  
طرح هزينه و درآمد خانوار
 

آمارگيري از هزينه و درآمد خانوار يك طرح به روش نمونه گيري است كه به علت سهم مهم مصرف خانوارها در هزينه هاي مصرفي بخش خصوصي كه خود بخش مهمي از هزينه را در حساب هاي ملي تشكيل مي دهد ، ‌داراي اهميتي بسزا است . از طرف ديگر ، خانوار به عنوان واحد اصلي و اوليه جامعه يكي از مناسب ترين و بهترين واحدهاي مشاهداتي براي مطالعات وضع اقتصادي ، اجتماعي و فرهنگي جامعه است . از آنجا كه نتايج آمارگيري از هزينه و درآمد خانوارهاي كشور مي تواند منعكس كننده چگونگي ميزان و نحوه توزيع هزينه ها و درآمدها و چگونگي استفاده خانوارها از امكانات و تسهيلات زندگي در سطح ملي و منطقه اي باشد . لذا كاربرد بسيار مهمي در سنجش و ارزيابي عملكرد و نتايج تصميم گيري ها و برنامه ريزي و سياست گذاري هاي اقتصادي ، ‌اجتماعي و فرهنگي كشور دارد .

طرح آمارگيري مزبور به منظور جوابگويي به نيازهاي فوق از سال 1342 توسط مركز آمار ايران اجرا مي شود و هر سال سعي شده است ، ابهامات و اشكالات اجرايي آن كمتر شود و از جهت علمي و فني تكميل و تصحيح شود .

هدف كلي اين طرح برآورد سالانه ميانگين هزينه هاي كل ، خوراكي ، غير خوراكي در 7 صفت اصلي ذيل و درآمد براي يك خانوار در سطح مناطق شهري و روستايي كل كشور و نيز برآورد سالانه ي ميانگين هزينه هاي كل ، خوراكي ، غير خوراكي و درآمد براي يك خانوار در سطح نقاط شهري و روستايي هر يك از استان ها است .

1 ـ پوشاك و كفش
2 ـ مسكن
3 ـ لوازم ، اثاث و خدمات خانوار
4 ـ بهداشت و درمان
5 ـ حمل و نقل و ارتباطات
6 ـ تفريحات ، سرگرمي ها و خدمات فرهنگي
7 ـ هزينه هاي متفرقه

اين طرح به صورت ماهيانه اجرا مي شود و در هرسال به طور متوسط به 1000 خانوار نمونه در استان لرستان مراجعه مي شود .

 
طرح آمارگيري از باغداري ها
 
فعاليت باغداري يكي از زيربخش هاي بسيار مهم بخش كشاورزي به حساب مي آيد . به منظور برآورده نمودن نيازهاي آماري برنامه ريزان بخش كشاورزي انجام آمارگيري هاي نمونه اي كشاورزي در فاصله سرشماري هاي كشاورزي يكي از برنامه هاي جاري مركز آمار ايران در بدو تأسيس بوده است . در همين راستا طرح آمارگيري باغداري اواخر سال 1386 در 30 استان كشور به مرحله اجرا در آمد كه بهره برداري هاي داراي فعاليت باغداري را پوشش مي دهد . در اين طرح اطلاعات گسترده اي در مورد تعداد بهره برداران داراي فعاليت باغداري ، سن و سواد و تحصيلات بهره برداران ، مساحت باغ و قلمستان بهره برداري ها ، مساحت باغ ساده ، مساحت باغ مخلوط ، مقدار توليد محصولات باغي ( 18 محصول ) ،‌تعداد درخت بارور و نهال ،‌مقدار مصرف كودو سم و ارزش سرمايه گذاري بهره برداري هاي داراي فعاليت باغداري جمع آوري شده است .
هدف از آمارگيري باغداري جمع آوري اطلاعات در زمينه توليد ، مساحت و هزينه و انتشار اطلاعات آماري لازم در سطح استان براي شناخت جنبه هاي مختلف به خصوص ارزش افزوده در اين بخش است .
اين طرح به روش نمونه گيري انجام مي شود و جامعه آماري شامل كليه بهره برداري هاي كشاورزي است كه در روز آمارگيري داراي فعاليت باغداري مي باشند .

واحد آماري اين طرح ، كليه بهره برداري هاي كشاورزي داراي فعاليت باغداري در روز آمارگيري است كه داراي حداقل 200 متار مربع باغ و قلمستان باشد . براي محصولات زير در صورت برقرا نبودن اين شرط با توجه به تعداد درخت موجود در روز آمارگيري به عنوان بهره بردار داراي فعاليت باغداري محسوب مي شود . ( خرما يك اصله و بيشتر ،‌گردو ، پرتقال يا انجير 2 اصله و بيشتر ، بادام 5 اصله و بيشتر و انواع تبريزي 7 اصله و بيشتر )

 
طرح آمارگيري از كارگاههاي صنعتي
 
بخش صنعت در برنامه هاي توسعه اقتصادي ،‌اجتماعي و فرهنگي كشور به عنوان تأمين كننده بسياري از نيازهاي برنامه توسعه ، جايگاه وسژه اي را به خود اختصاص داده است . بنابراين براي شناخت دقيق ، رفع مشكلات و نارسايي ها و انجام برنامه ريزي هاي آتي اين بخش ضرورت دارد اطلاعات تفصيلي و بهنگام كارگاههاي صنعتي در قالب زيرجامعه هاي ويژه اي جمع آوري و نتايج آن منتشر شود .
به منظور شناخت ساختار صنعتي كشور و اتخاذ سياست هاي توسعه صنعتي مناسب ، طرح آمارگيري از كارگاه هاي صنعتي كشور از سال 1351 به عنوان يكي از برنامه هاي جاري مركز آمار ايران منظور شده و همه ساله به جز سال هاي 1356 و 1357 به مورد اجرا در آمده و نتايج آن در اختيار استفاده كنندگان قرار مي گيرد.
نقش و اهميتي كه بخش هاي صنعت و معدن در جريان توسعه اقتصادي كشور دارد و نيز برخي كمبودهاي آماري در اين زمينه موجب شد كه با تأكيد بر تأمين اطلاعات مورد نياز بخش هاي مزبور ، طرح سرشماري عمومي صنعت و معدن در سال 1373 و سرشماري عمومي كارگاهي در سال 1381 با هدف تهيه چارچوب تمامي فعاليت هاي اقتصادي كشور انجام شد و بر اساس آن چارچوب تمامي فعاليت هاي اقتصادي از جمله چارچوب كارگاه هاي صنعتي كشور بهنگام شد .
در سال 1386 طرح آمارگيري از كارگاه هاي صنعتي اجرا شد . هدف اصلي از اجراي اين طرح تهيه زمينه اطلاعاتي مناسب از ويژگ هاي كارگاه هاي صنعتي ،‌جهت برنامه ريزي توسعه صنعتي و اتخاذ سياست هاي اقتصادي و ارزيابي نتايج حاصل از اجراي برنامه هاي توسعه صنعتي و اعمال سياست هاي اقتصادي است .

جامعه آماري اين طرح شامل تمامي كارگاه هاي صنعتي واقع در نقاط شهري و روستايي است كه در سال 1385 متوسط تعداد شاغلان آن ها 10 نفر و بيشتر است .

زمان آماري سال 1385 بوده است . آمارگيري در تيرماه 1386 شروع شده و در شهريور ماه همان سال به پايان رسيده است .

اطلاعات كارگاه هاي صنعتي 49-10 نفر كاركن به صورت نمونه گيري و اطلاعات كارگاه هاي 50 نفر كاركن و بيشتر به صورت تمام شماري جمع آوري شده است .

 
طرح آمارگيري از معادن در حال بهره برداري كشور
 

بخش معدن از عمده ترين بخش هاي تأمين كننده مواد اوليه بخش صنعت و مصالح مورد نياز براي ايجاد ساختمان ،‌بنادر ، سدها ، فرودگاه ها و .. محسوب شده و ذخاير غني مواد معدني به عنوان يك امكان بالقوه مي تواند نقش اساسي را در توسعه صنعتي كشور ايفا نموده و راهگشاي بسياري از معضلات خودكفايي صنعتي كشور باشد .

طرح آمارگيري از معادن در حال بهره برداري كشور با هدف تهيه آمار و اطلاعات مربوط به عملكرد اين بخش و محاسبه سهم آن در توليد ناخالص داخلي كشور ،‌مقدار و ارزش توليدات و فروش مواد معدني ،‌مقدار و ارزش صادرات مستقيم ، ارزش افزوده ، تركيب نيروي انساني ،‌مقدار استخراج مواد معدني ،‌ارزش سرمايه گذاري و ... همه ساله به اجرا در مي آيد . بديهي است جمع آوري اطلاعات هرسال ، بعد از نهايي شدن حساب هاي مالي امكان پذير خواهد بود . لذا در طرح آمارگيري از معادن سال 1387 اطلاعات و آمار مربوط به يك سال قبل ( سال 1386 ) جمع آوري شده است .

 
طرح آمارگيري از قيمت فروش محصولات و هزينه خدمات كشاورزي در مناطق روستايي
 

كشاورزي از ديرباز پيوسته اهميت بسزايي داشته است . زيرا از يك سو مواد غذايي مورد نياز جامعه از فعاليت اين بخش تأمين مي شود و از سوي ديگر مهم ترين منبع تأمين مواد اوليه صنايع غذايي بشمار رفته است . از جهت اشتغال نيز سهم قابل توجهي از نيروي انساني جامعه در رده هاي مختلف فعاليت هاي بخش كشاورزي مشغول به كار مي باشند .

وجود آمار و اطلاعات بهنگام ازفعاليت هاي مختلف بخش كشاورزي ،‌ابزار اساسي برنامه ريزي و ارزيابي پيشرفت فعاليت ها و اقدام هاي انجام شده به حساب مي آيد و در اين ميان اطلاعات مربوط به قيمت فروش محصولات و هزينه خدمات كشاورزي نقش اساسي دارد . هر محصول كشاورزي هنگام گذر از مرحله توليد تا مصرف نهايي به علت تأثير عوامل متعدد قيمت هاي متفاوتي پيدا مي كند كه در اصطلاح قيمت سرخرمن ، قيمت عمد فروشي ، قيمت خرده فروشيناميده مي شود . به منظور دستيابي به قيمتي كه فقط ناشي از فعاليت هاي كشاورزي باشد لازم است تأثير عواملي نظير هزينه هاي حمل و نقل ،‌انبارداري ،‌سود واسطه ها و ... حذف شود .

اطلاعات بدست آمده از اين طرح كاربردهاي متنوعي دارد

ـ تهيه شاخص قيمت توليد كننده بخش كشاورزي

ـ استفاده در برآورد ارزش توليد محصولات كشاورزي

ـ بررسي تفاوت بين قيمت فروش ( سرخرمن) با قيمت عمده فروشي و قيمت خرده فروشي ( قيمت مصرف كننده) محصولات كشاورزي.

هدف از اجراي طرح عبارتست از :

ـ محاسبه متوسط فصلي و سالانه قيمت فروش محصولات و هزينه خدمات كشاورزي در مناطق روستايي .

ـ تهيه شاخص سالانه قيمت فروش محصولات و هزينه خدمات كشاورزي در مناطق روستايي .

جامعه آماري اين طرح شامل تمامي آبادي هاي طرح سرشماري عمومي كشاورزي سال 1372 مي باشد . از ميان اين آبادي ها ، آبادي كه داراي بيشترين مقدار فروش محصول در هر استان ، بر اساس محاسبات انجام گرفته در مركز بودند به عنوان واحد آماري انتخاب شده است .

به منظور جمع آوري قيمت فروش محصولات و هزينه خدمات عمده كشاورزي ، پرسشنامه اي شامل 105 قلم محصول ، 10 قلم ماشيني و 11 قلم خدمت كارگر كشاورزي تهيه شد كه با مراجعه آمارگيران به آبادي هاي نمونه و پرسش از مطلعين محلي در هريك از دوره ها تكميل شده است .

تاریخ به روز رسانی: 1393/08/22
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات ( 0)
ارسال نظرات
نام  
آدرس پست الکترونیکی شما    
شماره تلفن
توضیحات  
تغییر کد امنیتی  
کد امنیت  
 
Powered by DorsaPortal